Διασχίζοντας το Φαράγγι της Σαμαριάς

Καλωσόρισες σε μια ξενάγηση στο – ξακουστό στις τέσσερις γωνιές του κόσμου – φαράγγι της Σαμαριάς. Το "βασίλειο" του Κρι-κρι, στην Κρήτη.

Το φαράγγι της Σαμαριάς είναι για τους λάτρεις της φύσης που επισκέπτονται την Κρήτη, ό,τι η Κνωσσός και η Φαιστός για τους λάτρεις της ιστορίας: ένα σημείο στο οποίο πρέπει να πάνε, το οποίο πρέπει να περάσουν. Πρόκειται για μια σχετικά βατή διαδρομή, χωρίς ιδιαίτερη τεχνική δυσκολία, μήκους περίπου 15-18 χλμ. (αναλόγως αν το κάνεις όλο με τα πόδια), που ενώνει, μέσα από τα βουνά, την ορεινή κεντρική Κρήτη με την παραθαλάσσια νότια, "αγγίζοντας" το Λιβυκό πέλαγος. Πρόκειται επίσης για ένα σημείο στο οποίο έρχονται άνθρωποι από όλες τις μεριές του κόσμου, πράγμα το οποίο θα διαπιστώσεις με το που φτάσεις.

Οι περισσότεροι διασχίζουν το φαράγγι από τα βόρεια προς τα νότια, ξεκινώντας συνήθως νωρίς το πρωί απο τα ορεινά και καταλήγοντας νωρίς το μεσημέρι στην έξοδό του στην Αγία Ρούμελη.Υπάρχουν διάφοροι τρόποι να φτάσεις στην βόρεια είσοδο το πρωί, είτε με κάποιο από τα δεκάδες εκδρομικά λεωφορεία που ναυλώνουν τα τουριστικά πρακτορεία του νησιού, είτε με το ΚΤΕΛ του νομού Χανίων που έχει πολλά δρομολόγια, ειδικά τις πρωινές ώρες. Στις περισσότερες περιπτώσεις, ξεκινάς από το κέντρο των Χανίων κατά τις 6 και βρίσκεσαι στην είσοδο του φαραγγιού πριν τις 8 το πρωί, που είναι μια καλή ώρα για να ξεκινήσεις την πορεία, προκειμένου να αποφύγεις να σε πιάσει η ζέστη του μεσημεριού καταμεσής στο φαράγγι, στα σημεία που χτυπάει ο ήλιος. Πιο πριν, μια καλή ιδέα είναι να εξασφαλίσεις κάτι φαγώσιμο είτε από τον Ομαλό, όπου κάνουν στάση τα λεωφορεία, είτε από το κατάστημα στην είσοδο του φαραγγιού. Νερό δεν πολυχρειάζεσαι, καθώς υπάρχει άφθονο μέσα στο φαράγγι και είναι εξαιρετικής ποιότητας γιατί πηγάζει από τα βουνά. Προσοχή όμως, δεν υπάρχει τίποτα φαγώσιμο, οπότε μερικά φρούτα και μια-δυο σοκολάτες για ενέργεια, δεν είναι καθόλου κακή ιδέα.

Τα πρώτα χιλιόμετρα μετά την είσοδο στο φαράγγι είναι κατηφορικά και αρκετά επικίνδυνα. Ίσως πρόκειται για το δυσκολότερο σημείο της διαδρομής, με αρκετά ανώμαλο, πετρώδες έδαφος, διαμορφωμένο σε "σκαλιά", που βοηθάνε κάπως στην κατάβαση. Η θέα, ωστόσο, σε αποζημιώνει.

Πρόσεξε τα σημεία που πέφτουν πέτρες από ψηλά. Αυτά τα σημεία πέρασέ τα γρήγορα.

Μια καλή συμβουλή εδώ είναι, αν κατεβαίνεις μαζί με άλλους, π.χ. στα πλαίσια κάποιου γκρουπ, να φροντίσετε να διατηρείτε καλές αποστάσεις, 2-3 τουλάχιστον μέτρων μεταξύ σας.

Αυτό είναι και το μόνο σημείο του φαραγγιού στο οποίο παίζει αρκετά σημαντικό ρόλο η ποιότητα των παπουτσιών σου. Σίγουρα δε χρειάζεσαι εξειδικευμένα ορειβατικά, ωστόσο καλής ποιότητας αθλητικά θα ήταν μια καλή ιδέα. Σίγουρα, μην το αποπειραθείς με πεδιλα(!) ή παντόφλες(!) ακόμη και αν σε αφήσουν οι δασοφύλακες, θα έχεις μεγάλη δυσκολία και σε κάποια φάση θα αναγκαστείς να γυρίσεις πίσω, συνήθως λίγο μετά τον πρώτο σταθμό για διάλειμμα, στην πρώτη πηγή.

Μη βιάζεσαι να προχωρήσεις. Ειδικά νωρίς το πρωί αυτό το κομμάτι του Φαραγγιού είναι πανέμορφο. Απόλαυσε τη θέα.

Μερικά χιλιόμετρα μετά, καθώς το κατηφορικό κομμάτι τελειώνει, αρχίσεις να "χάνεσαι" μέσα στο πανέμορφο δάσος. Σε διάφορα σημεία, "πιάνεις" τον ήχο του νερού που κυλάει παραδίπλα χωρίς πάντα να το βλέπεις, καθώς σε ορισμένα σημεία ρέει υπόγεια.

Κάποια στιγμή, εκεί που πηγαίνεις, συναντάς το εξής μοναδικό θέαμα.

Σταμάτα για λίγο και φτιάξε και τη δική σου «ντάνα».

Η προέλευση του εθίμου είναι άγνωστη αλλά πιθανότερη εκδοχή είναι ότι πρόκειται για κέντρο- ή βορειοευρωπαϊκό έθιμο, όπου τα πετραδάκια τοποθετούνται έτσι για καλή τύχη στον ταξιδιώτη.

Συνέχισε.

Ανά διαστήματα θα συναντήσεις σημεία για διάλειμμα, με νερό και χώρο για να καθίσεις.

Μπορείς να κάνεις μια μικρή στάση κάθε φορά για να μαζέψεις δυνάμεις και να απολαύσεις τη φύση. Μην αργείς όμως πολύ. Είναι καλό να προχωρήσεις όσο είναι ακόμη νωρίς και πριν ζεστάνει πολύ.

Περίπου στα μέσα της διαδρομής και καθώς αρχίζει να πιάνει μεσημέρι, βρίσκεται το ομώνυμο (και χιλιοφωτογραφημένο) χωριό, από το οποίο πήρε το φαράγγι το όνομά του — η Σαμαριά. Πρόκειται για πολύ παλιό οικισμό, που εγκαταλείφθηκε με κρατική απόφαση τη δεκαετία του '60 και στο οποίο σήμερα μένουν μόνο οι φύλακες του φαραγγιού, οι οποίο κινούνται με τα πόδια και με γαϊδούρια και επικοινωνούν με walkie talkie (το φαράγγι είναι και μια καλή ευκαιρία να αφήσεις πίσω τις υπόλοιπες έγνοιες και υποχρεώσεις σου, καθώς κινητό δεν πιάνει και κανείς δεν θα μπορέσει να σε βρει).

Η Σαμαριά, λοιπόν, βρίσκεται αμέσως μετά από ένα όμορφο γεφυράκι και φτάνοντας, δυο πράγματα θα σου κάνουν εντύπωση. Πρώτον, τα κρι-κρι που σχεδόν έρχονται δίπλα σου και κάθονται και να τα ταΐσεις στο στόμα αλλά χωρίς ποτέ να σε αφήσουν να τα αγγίξεις.

Μόλις το επιχειρήσεις, διαπιστώνεις την ευελιξία τους να σκαρφαλώνουν οπουδήποτε και να απομακρύνονται ελέγχοντας πάντα και πλήρως την απόσταση απο σένα που θα τα κάνει να νιώθουν ασφαλή. Αν έχεις παιδιά, τα κρι-κρι και το παιχνίδι μαζί τους είναι μια μοναδική εμπειρία, πέρα του γεγονότος ότι δε θα ξαναδούν κάτι τέτοιο εύκολα στην Ελλάδα (το μοναδικό άλλο αντίστοιχης ομορφιάς και σπανιότητας αγριοκάτσικο υπάρχει στα ψηλά του Ολύμπου).

Το δεύτερο που θα σε εντυπωσιάσει, είναι οι αγριωποί δασοφύλακες του φαραγγιού, με τις πυκνές γενειάδες και τα σκυθρωπά βλέμματα, οι οποίοι ωστόσο αποδεικνύονται αρκετά φιλικοί και φιλόξενοι μόλις αρχίσεις την κουβέντα μαζί τους. Επιτελούν πολύτιμο έργο κουβαλώντας προμήθειες, φροντίζοντας την ομαλή παροχή νερού και — το κυριότερο — μεταφέροντας τραυματίες, όταν τυχόν συμβεί κάτι, έξω απο το φαράγγι. Αξίζει να σημειωθεί ότι το φαράγγι, λόγω του μεγέθους, της στενότητάς του και του γεγονότος ότι είναι εκτεθειμένο στους βοριάδες, είναι κάπως επικίνδυνο κάποιες εποχές του χρόνου ή σε περιπτώσεις κακοκαιρίας με έντονους ανέμους, ακόμη και το καλοκαίρι. Κάποιες σπάνιες φορές που τυγχάνει να κυλήσει κάποιος βράχος η πέτρα και να χτυπήσει κάποιον περαστικό, η ύπαρξη των δασοφυλάκων γίνεται πολύτιμη.

Κάνε λοιπόν τη στάση σου στο χωριό της Σαμαριάς. Είσαι περίπου στα μισά της διαδρομής. Κουράγιο, είναι μόνο άλλο τόσο(!).

Ξαναξεκίνα.

Το στενότερο σημείο του φαραγγιού, η θερμή πύλη που είναι διάσημη παγκοσμίως ήδη απο τη δεκαετία του 60 σε περιμένει μερικά χιλιόμετρα παρακάτω. Αν το τοπίο ήταν ήδη εντυπωσιακό, τώρα γίνεται κυριολεκτικά επικό.

Συνέχισε.

Μετά από συνολική πορεία δύο ωρών (για τους πιο αθλητικούς), τριών, τεσσάρων, πέντε ή έξι ωρών (για τους πιο... καθημερινούς ανθρώπους), βγαίνοντας από το φαράγγι, συνεχίζεις το περπάτημα, ανάμεσα σε στάνες με κατσικάκια, ως την Αγία Ρούμελη, όπου θα μπορέσεις να φας ένα κανονικό γεύμα σε κάποιο από τα ταβερνάκια ή να πιεις έναν καφέ και να κανείς μια βουτιά.

Τα νερά είναι πολύ βαθιά και συνήθως πεντακάθαρα και παγωμένα, σε αντίθεση με τις θερμοκρασίες της άμμου και του αέρα που θυμίζουν κυριολεκτικά Αφρική (αν είναι μεσημέρι και ο ήλιος καίει μην τυχόν και τολμήσεις να πατήσεις στην άμμο χωρίς παπούτσια ή παντόφλες).

Καθώς πιάνει να απογευματίζει, αναχωρείς με το καραβάκι που θα σου επιτρέψει να δεις μερικές από τις πανέμορφες ακτές της νότιας Κρήτης.